Zachować pamięć Ohel Mordechaja Kuzmirera
Książka wydana w 2007 roku przez Stowarzyszenie im. Jana Karskiego w Kielcach.
Kilkadziesiąt cudem ocalałych w wojennej zawierusze kart pocztowych, listów i fotografii, to dziś jedyny materialny ślad po żyjących w Kielcach przed wojną członkach rodziny Goldszajdów.
Zbigniewa i Henryk Pawelcowie. Książka jest wspomnieniem zwyczajnych ludzi, którym dane było przeżyć niezwykły los.
Grobowiec (hebr. ohel), usytuowany jest tuż przy samym ogrodzeniu cmentarza żydowskiego w kieleckiej dzielnicy Pakosz.
O istnieniu budynku przez wiele lat nikt jakby nie pamiętał. Wzniesiony pierwotnie w latach dwudziestych XX w., ostatnimi czasy mieścił się w nim nawet warsztat.
Został odrestaurowany i przywrócony do pierwotnych celów został dopiero niedawno, dzięki władzom miasta Kielce, katowickiej fundacji Or Chaim oraz nowojorskim chasydom, którzy zainicjowali poszukiwania ohelu. Wymienione zostały okna i drzwi, a w miejscu grobów umiejscowione zostały granitowe nagrobki Kuzmirera i jego siostrzeńca Mosze Jehudy Lejba - duchowego przywódcy chasydów z Kazimierza. Tak jak i kiedyś, grobowiec zaczynają odwiedzać chasydzi z całego świata, żeby pomodlić się przy nim w rocznicę śmierci cadyka.
Co możemy powiedzieć o samym właśnie Mordechaju Kuzmirerze... Przybył do Kielc z Kazimierza Dolnego w 1914 r., jednakże już wcześniej przez parę miesięcy miał sposobność bycia naczelnym rabinem Kielc po śmierci Tuwii Gutmana w 1902 r. Cadyk zmarł w 1917 r. Znany również jako Motele Twerski był prawnukiem Mordechaja Twerskiego, magida z Czarnobyla i synem rabina Skwiry Dowida Twerskiego.
Maciej Zięba
uczeń VI LO im. J. Słowackiego w Kielcach
